اولین زبان برنامه‌نویسی بومی ایران

زبان برنامه‌نویسی فارسی سلام

سلام اولین زبان برنامه‌نویسی ایرانی است که از پایه برای فارسی ساخته شده: واژه‌های کلیدی، نام‌ها و پیام‌های خطا را به فارسی بنویسید و بخوانید، و برنامه‌تان را به فایل اجرایی بومی و سریع برای لینوکس، مک، ویندوز و وب ترجمه کنید.

بدون نصب هم می‌توانید در ویرایشگر آنلاین کد بنویسید و اجرا کنید. آخرین نسخه: ۰.۴.۸

hello.salam
روال ریشه:
    سرچاپ "سلام دنیا!"
پایان
خروجیسلام دنیا!

چرا سلام؟

سلام کارایی زبان‌های سیستمی را با خوانایی و سادگی یک زبان آموزشی کنار هم می‌گذارد.

فارسی از پایه

سلام از روز اول برای فارسی طراحی شده است، نه ترجمه‌ای روی یک زبان انگلیسی. واژه‌های کلیدی، گونه‌ها، کتابخانه‌ی استاندارد و پیام‌های خطا همه فارسی‌اند و عددهای فارسی هم پشتیبانی می‌شوند.

سریع و بومی

کد سلام با پشتوانه‌ی LLVM یا C به فایل اجرایی بومی تبدیل می‌شود؛ بدون ماشین مجازی و بدون زباله‌روب. خروجی کوچک است و مستقیم روی سیستم‌عامل اجرا می‌شود.

ایستا و قابل اعتماد

گونه‌ها پیش از اجرا بررسی می‌شوند و مترجم جلوی خطاهای رایج را می‌گیرد: متغیر یا روال بی‌استفاده، ترتیب نادرست تعریف‌ها، و تغییر مقداری که پایا تعریف شده است.

وب در دل زبان

با زبان چیدمان داخلی سلام می‌توانید صفحه‌های وب بسازید و HTML، CSS و جاوااسکریپت تحویل بگیرید، یا برنامه را برای مرورگر و WebAssembly ترجمه کنید.

کتابخانه‌ی استاندارد غنی

بیش از ۸۰ بسته‌ی آماده، از کار با رشته و فایل تا JSON، شبکه، رمزنگاری، پایگاه داده، تصویر و هوش مصنوعی، همراه خود زبان می‌آید.

ابزارهای کامل

قالب‌بند کد، مستندساز، ترجمه‌گر فارسی و انگلیسی، اشکال‌زدا، ویرایشگر آنلاین و افزونه برای یازده ویرایشگر، همه در یک فرمان salam.

سریع مثل C، ساده مثل فارسی

سلام در سنجش ۴۲ برنامه‌ی یکسان هم‌پای سریع‌ترین زبان‌ها اجرا شد.

۴۶ برابرسریع‌تر از پایتون
۱۰ برابرسریع‌تر از PHP
۵٪سریع‌تر از C
هم‌پای Rustو حتی ۱٪ سریع‌تر

سلام در دنیای واقعی

سرعت فقط در سنجش‌ها نیست؛ سلام همین حالا نرم‌افزارهای واقعی را اجرا می‌کند.

بیش از ۱۵۰ هزار کاربر روی یک سرور کوچک

سرویس‌هایی که با سلام طراحی شده‌اند، به‌راحتی به بیش از ۱۵۰ هزار کاربر خدمت می‌دهند؛ آن هم روی یک سرور کوچک.

یک سیستم‌عامل کامل با سلام

یک سیستم‌عامل به‌طور کامل با زبان سلام طراحی شده است؛ سلام برای پایین‌ترین لایه‌های نرم‌افزار هم آماده است.

سلام با خود سلام ساخته شده

کامپایلر سلام تماماً با زبان سلام نوشته شده است، نه با هیچ زبان دیگری: بیش از ۲۰۰ پرونده‌ی کد سلام که خودِ سلام را ترجمه می‌کنند.

همین وب‌سایت هم سلام است

برنامه‌ای که این وب‌سایت را می‌سازد، ابزار سنجش سرعتِ همین صفحه و قالب‌بند کد سلام، همه به زبان سلام نوشته شده‌اند.

یک برنامه، دو زبان

هر برنامه‌ی سلام را می‌شود به فارسی یا انگلیسی نوشت. هر دو شکل زیر یک برنامه‌اند، یک خروجی دارند و به یک فایل اجرایی ترجمه می‌شوند.

به فارسی
functions.salam
روال فیبوناچی(ن: صحیح): صحیح:
    اگر ن < ۲:
        برگشت ن
    پایان
    برگشت فیبوناچی(ن - ۱) + فیبوناچی(ن - ۲)
پایان

روال ریشه:
    تکرار ۱۰ در ک:
        چاپ فیبوناچی(ک), ""
    پایان
    سرچاپ ""
پایان
خروجی0 1 1 2 3 5 8 13 21 34
به انگلیسی
functions_en.salam
func fibonacci(n: int): int:
    if n < 2:
        ret n
    end
    ret fibonacci(n - 1) + fibonacci(n - 2)
end

func main:
    repeat 10 in i:
        print fibonacci(i), ""
    end
    println ""
end
خروجی0 1 1 2 3 5 8 13 21 34

می‌خواهید کدتان را از یک زبان به زبان دیگر ببرید؟ فرمان salam translate واژه‌های کلیدی، گونه‌ها و روال ریشه را خودکار جابه‌جا می‌کند.

در سه گام شروع کنید

نصب کمتر از یک دقیقه طول می‌کشد و به هیچ پیش‌نیاز دیگری نیاز ندارد.

نصب

این فرمان را در پایانه‌ی لینوکس یا مک اجرا کنید. راه نصب در ویندوز در صفحه‌ی نصب آمده است.

{ curl -fsSL https://raw.githubusercontent.com/SalamLang/Salam/refs/heads/main/install.sh || wget -qO- https://raw.githubusercontent.com/SalamLang/Salam/refs/heads/main/install.sh; } | sh

نوشتن

یک پرونده با پسوند salam بسازید و نخستین برنامه‌تان را بنویسید.

echo 'روال ریشه: سرچاپ "سلام دنیا!" پایان' > سلام.salam

اجرا

برنامه را با یک فرمان ترجمه و اجرا کنید.

salam run سلام.salam

برای هر جایی که کد اجرا می‌شود

سلام روی سیستم‌عامل‌ها و معماری‌های مختلف ساخته و آزموده می‌شود.

  • لینوکس
  • مک
  • ویندوز
  • ۳۲ بیتی (i686 و ARM)
  • WebAssembly
  • مرورگر (جاوااسکریپت)
  • x86-64
  • ARM64

پرسش‌های رایج درباره‌ی زبان برنامه‌نویسی سلام

سلام چیست؟

سلام یک زبان برنامه‌نویسی فارسی و ایرانی است: زبانی سریع، ایستا و متن‌باز که می‌توانید برنامه‌هایتان را کاملاً به فارسی (یا به انگلیسی) بنویسید و به فایل اجرایی بومی برای لینوکس، مک، ویندوز و وب ترجمه کنید.

اولین زبان برنامه نویسی فارسی کدام است؟

سلام اولین زبان برنامه‌نویسی فارسی و بومی ایران است که برای ساختن نرم‌افزار واقعی طراحی شده؛ نه یک ترجمه‌ی ساده روی زبانی دیگر، بلکه زبانی کامل با مترجم، کتابخانه‌ی استاندارد، ابزارها و پیام‌های خطای فارسی.

آیا سلام یک زبان برنامه نویسی ایرانی و بومی است؟

بله. سلام در ایران طراحی شده و از پایه برای فارسی‌زبان‌ها ساخته شده است: واژه‌های کلیدی، گونه‌ها، نام بسته‌ها و پیام‌های خطا فارسی‌اند و عددهای فارسی هم پشتیبانی می‌شوند.

آیا سلام سریع است؟

بله. برنامه‌های سلام به کد ماشین بومی ترجمه می‌شوند، بدون ماشین مجازی و زباله‌روب. در سنجش‌های ما روی ۴۲ برنامه، سلام هم‌پای C و Rust و بسیار سریع‌تر از پایتون و PHP اجرا شد.

آیا با سلام می‌توانم به انگلیسی هم برنامه بنویسم؟

بله. هر برنامه‌ی سلام را می‌شود به فارسی یا انگلیسی نوشت و فرمان salam translate کد را خودکار از یک زبان به زبان دیگر برمی‌گرداند.

آیا سلام رایگان و متن‌باز است؟

بله. سلام با پروانه‌ی GNU GPL نسخه‌ی ۳ منتشر شده و کد منبع آن در گیت‌هاب در دسترس همه است.

سلام روی چه سیستم‌عامل‌هایی کار می‌کند؟

سلام روی لینوکس، مک و ویندوز نصب می‌شود و برنامه‌ها را برای این سیستم‌عامل‌ها و همچنین WebAssembly و مرورگر ترجمه می‌کند. بدون نصب هم می‌توانید در ویرایشگر آنلاین کد بنویسید.

همین حالا امتحان کنید

ویرایشگر آنلاین سلام کامل در مرورگر شما اجرا می‌شود. نصب لازم نیست؛ بنویسید و نتیجه را ببینید.